بررسی تکمیل الاستومری بروی پارچه

بررسی تکمیل الاستومری بروی پارچه

بررسی تکمیل الاستومری بروی پارچه

تکمیل های الاستومری Elastomeric Finishes به تکمیل های کششی یا ارتجاعی نیز مشهورند و در منسوجات کشباف Knitwear از اهمیت خاصی برخوردار است. این تکمیل که معمولا تنها با مواد سیلیکونی حاصل می گردد ٬ منجر به حالت ایجاد کشسان پایدار در کالا می شود ؛ زیرا علاوه بر افزایش قابلیت کششی ٬ برگشت به حالت اولیه پس از تغییر شکل را نیز موجب می شود . پس از حذف شدن تنش ها و نیروهای تغییر دهنده ٬ پارچه باید به شکل اولیه خود بازگردد.

متداولترین روش تهیه پارچه هایی با تکمیل الاستومری ٬ترکیب درصد اندکی از الیاف کشسان (اغلب پلی اورتان های قطعه ایی Segmented Polyurethanes) در فرآیند تولید نخ ٬ قبل از تهیه پارچه است.قابلیت ارتجاعی نهایی مخلوط الیاف متناسب با مقدار کشسان ممکن است بسیار بیشتر از تکمیل های الاستومری باشد.اما این تکمیل ها از مشکلات متداول در بافندگی تاری پودی یا حلقوی ٬ رنگرزی یا چاپ پارچه های تهیه شده از مخلوط لیف کشسان اجتناب می کنند. تکمیل الاستومری زمانی ترجیح داده می شوند که درجه کمتری از کشسانی همرا باسایر عملکردهای مفید مطلوب باشد . به همین دلیل ٬ ترکیب تکمیل الاستومری و مخلوط الیاف کشسان مرسوم است.

تکمیل الاستومری معمولا در لباس شنا ٬ زیرپوش ٬ لباس ورزشی ٬ جوراب و لباس های معمولی به کار می رود. برخی خصوصیات بهبود یافته به وسیله تکمیل های الاستومری عبارتند از : زیر دست نرم تر ٬ بهبود برگشت از چروک ٬ دوخت پذیری بهتر ٬مقاومت سایشی بالا و مقداری اثر ضد لکه .

مواد سیلیکونی الاستومری ٬ اغلب در ترکیب با پلیمر های پلی اورتانی در آماده سازی پشم ٬ ایجاد مقاومت در برابر جمع شدگی و زیر دست نرم به کار می روند. در بازار مواد سیلیکونی مرتبط با صنعت نساجی ٬ الاستومر ها از اهمیت خاصی برخورداند.

مکانیزم الاستومری :

 الیاف منفرد پارچه الاستومری باید بدون هرگونه اتصال لیف به لیف ٬ با فیلم نازکی از مواد کشسان پوشانده شود. فیلم به دلیل داشتن ساختار خاص اتصالات عرضی فاصله دار ٬ سبب درجه زیادی از برگشت پذیری بعد از تغییر شکل می شود.

ساختار شیمیایی تکمیل های الاستومری :

ساختار شبکه ایی ایجاد کننده خاصیت کشسانی ٬ به وسیله واکنش تراکمی مخلوط پیش پلیمرهای سیلیکونی بر سطح پارچه حاصل می گردد. این مخلوط ممکن است اغلب شامل یک سیلانول انتهایی ٬ متیل هیدروژن سیلان و کاتالیست نمک فلزی باشد.

images (1)

برخی گروه های هیدروسیلان می توانند توسط هوا به گروه سیلانول اکسید شوند . ساختار های دارای اتصال عرضی مورد نیاز برای قابلیت کشسانی توسط واکنش تراکمی گروه سیلانول مجاور مولکول ها تولید می گردند.روش دیگر برای تولید ساختار های شبکه ایی بسیار پایدار ٬ ترکیب مقدار سیلانول سه یا چهار عاملی ٬ هسدروکسی سیلان ٬ آسیلوکسی یا مشتقات استری است.

نسبت مولار سیلانول های انتهایی و ترکیبات اتصال عرضی دهنده چند عاملی تعیین کننده چگونگی فاصله دار شدن فیلم سیلیکونی نهایی و خاصیت کشسانی متناظر با آنها خواهد بود.

پایداری این فیلم های سیلیکونی بر الیاف آبدوست از قبیل سلولز ٬ توسط فشار مکانیکی ناشی از شستشوهای مکرر و تورم نسبی محدود می شود.به همین دلیل تثبیت فعالیت سیلیکون های اصلاح شده با اپوکسی گسترش یافته است که علاوه بر پایداری بالا در برابر شستشو ٬ خصوصیات زرد شوندگی اندکی دارند٬ اما در مقایسه با سیلیکونهای آمینو دارای زیردست زبرتری هستند.همانند تمام ترکیبات با فعالیت بالا زیر دست اپوکسیدها نیازمند توجه ویژه ایست . این مواد از نظر ساختمانی خطرناک هستند.سیلیکون های الاستومری غیری یونی با پد کردن بروی کالا اعمال می شوند . در حالی که مواد سیلیکونی کاتیونی اصلاح شده ممکن است با روش رمق کشی نیز به کار روند.

 رفع عیوب و جزییات تکمیل های الاستومری :

تکمیل های الاستومری واکنش داده با سطح پارچه ٬پایدار بوده و به سهولت حذف نمی شوند و در نتیجه در استفاده مجدد از پارچه ممکن است دشوار باشد.سایر مشکلات بالقوه تکمیل های الاستومری ٬ شامل افزایش پرزدهی و قابلیت اشتعال ٬ تغییر شید رنگی پارچه های رنگ شده و جذب آلودگی ها (توسط مواد سیلیکونی) می باشد. به دلیل تغییر شید رنگی پارچه پس از انجام تکمیل الاستومری ٬ باید واحد های رنگرزی و تکمیل به خوبی در ارتباط باشند.

تکمیل های الاستومری اغلب با تکمیل های بشور بپوش و اطوی پایدار ترکیب می شوند.سیلیکون ها سبب کاهش ساییدگی و افزایش استحکام پارگی و برگشت از چروک خواهند شد.برای داشتن راندمان یکسان در تکمیل های ضد چروک و اطوی پایدار ممکن است میزان اتصال عرضی دهنده سلولز در این ترکیب ٬ به شدت کاهش یابد.

فیلم های سیلیکونی ٬ انعکاس نور پایینی دارند و در نتیجه سبب عمق بیشتر رنگ (مانند ظاهر پارچه مرطوب)می گردند.در مقابل ٬ انعکاس بالای الیاف پلی استر (به ویژه الیاف میکرو پلی استر) مانع از شید عمیق رنگرزی و چاپ می شود. در اینجا تکمیل سیلیکونی به عنوان بهبود دهنده تیرگی Black Improvers  به کار می رود.اما از طرفی ٬ سیلیکون ها با افزایش مهاجرت گرمایی رنگ دیسپرس ٬ سبب کاهش ثبات شستشویی و سایشی خواهند شد . این معایب به ویژه با نرم کن های سیلیکونی و میکرو امولسیون های حاوی غلظت بالای ماده امولسیون کننده که مهاجرت رنگینه را افزایش می دهند ٬ مشخص تر می گردد.

منابع و اطلاعات بیشتر :

Chemical Finishing of Textile by W.D.Schinndler

درباره نویسنده

مدیر

وبسایت Textile DB با هدف ارتقا صنعت نساجی وارد عرصه شده است و با بخش های علمی ٬ صنعتی و بازرگانی سعی دارد با فراهم آوردن امکانات لازم شرایط بهتری را برای قشر های مختلف از جمله دانشجویان ٬ اساتید و صنعت گران و فعالین اقتصادی بوجود آورد.

مطالب مرتبط

1 نظر

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site is protected by wp-copyrightpro.com